|
W MARCOWYM „działkowcu”
DZIAŁKOWIEC | 03’2026 | ROŚLINY OZDOBNE PIĄTKA WIOSENNA - KWITNĄCY DYWAN WCZESNEJ WIOSNYdr inż. Monika Poniewozik, Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie
To rośliny łatwe w uprawie, trwałe i wyjątkowo dekoracyjne – już od wczesnej wiosny tworzą na działkach intensywnie kwitnące dywany, natomiast przez pozostałą część sezonu zdobią atrakcyjnym ulistnieniem. Wśród gatunków szczególnie efektownych
wiosną wyróżniają się niskie byliny okrywowe o zwartym, płożącym pokroju. Szczególnie warto zwrócić uwagę na gatunki z tzw. wiosennej piątki, zwane też piątką skalną, które są cenione za obfite kwitnienie oraz niewielkie wymagania siedliskowe – idealne na działki i do ogrodów przydomowych. W ogródku Byliny z wiosennej piątki świetnie sprawdzają się na rabatach. Aby uzyskać efekt zwartego dywanu, najlepiej sadzić je w grupach po 3–7 sztuk z jednego gatunku i w tzw. plamach kolorystycznych, powtarzając je co kilka metrów – aby nadać rabatom rytm i spójność. Białe kwiaty gęsiówki oraz ubiorka pięknie podkreślają sąsiadujące rośliny, a ze względu na niewielką wysokość najlepiej prezentują się na obrzeżach rabat. Intensywnie żółta smagliczka tworzy wyrazisty kontrast w połączeniu z (...)
DZIAŁKOWIEC | 03’2026 | ROŚLINY OZDOBNE
KARŁOWE CUDA W MAŁYM OGRODZIE dr hab. Andrzej Pacholczak, prof. SGGW w Warszawie
Na działkach i w małych ogrodach każdy metr ma znaczenie, dlatego nasadzenia roślinne w nich powinny być szczególnie starannie zaplanowane. W takich założeniach znakomicie sprawdzają się krzewy i byliny o kompaktowym wzroście. Miniaturowe formy.
nie tylko pozwalają zachować proporcje i ład przestrzenny, ale także wpisują się w przepisy obowiązujące na terenach ogrodów działkowych, gdzie zaleca się sadzenie roślin słabo rosnących i nieekspansywnych, nienaruszających komfortu sąsiednich działek. Mała forma – wielkie możliwości Karłowe krzewy i byliny dają ogromne możliwości aranżacyjne. Oprócz elementów rabat mieszanych, mogą pełnić funkcję niskich żywopłotów, obwódek rabatowych, wypełnienia skalniaków, a także niewielkich soliterów przy ścieżkach czy tarasach. Doskonale nadają się również do uprawy pojemnikowej. Szczególną popularnością cieszą się formy kuliste, zwarte oraz szczepione na pniu, które wnoszą do ogrodu lekkość i elegancję. Wymagania roślin kompaktowych Bogactwo gatunków i odmian (...)
DZIAŁKOWIEC | 03’2026 | URZĄDZAMY OGRÓD
POWRÓT PTAKÓW I OWADÓW - JAK POMÓC WIOSNĄ OGRODOWEJ FAUNIE dr inż. Anna Grzesiak, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie
Wczesna wiosna to dla ogrodu czas cichego ożywania. Zanim jeszcze szata roślinna na dobre się zazieleni, w krzewach i drzewach coraz liczniej zaczynają kręcić się ptaki, budzą się też trzmiele i pszczoły. To doskonały moment, by pomóc ogrodowej faunie,
wykorzystując rozwiązania, które nie tylko przynoszą korzyść przyrodzie, ale też dodają ogrodowi życia i koloru. Budki lęgowe – ptasie apartamenty na lata Wieszanie budek lęgowych to jedna z najprostszych i najbardziej skutecznych form wspierania ptaków wiosną. Najlepiej zawiesić budkę na wysokości 2–4 m, z otworem wlotowym skierowanym na wschód lub południowy wschód, dzięki czemu wnętrze nie będzie się nadmiernie nagrzewać. Podczas montażu warto pamiętać, by nie uszkadzać drzewa: zamiast wbijać gwoździe, lepiej wykorzystać elastyczne opaski, które można co roku lekko regulować, aby nie wrzynały się w korę. W pobliżu budki nie powinny znajdować się gęste gałęzie, po których drapieżniki mogłyby wspiąć się do środka. Zawieszenie budki już w II lub III ma (...)
DZIAŁKOWIEC | 03’2026 | W SADZIE
ZAKŁADANIE I PROWADZENIE DZIAŁKOWEJ WINNICY, CZ. 3, SPOSOBY PROWADZENIA KRZEWÓW mgr inż. Kacper Parypa, Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu
Winorośl z natury jest pnączem, które bez ingerencji człowieka tworzy gęstą, chaotyczną masę pędów i liści. W takich warunkach owoce są drobne, kwaśne i podatne na choroby. Celem formowania krzewu jest zapanowanie nad jego wigorem, zapewnienie gronom dostępu do słońca.
oraz ułatwienie zabiegów pielęgnacyjnych. Wybór formy prowadzenia nie jest jedynie kwestią estetyki – determinuje on zdrowotność rośliny i jakość wina. Dla ogrodnika-amatora najważniejsze są systemy proste, logiczne i dopasowane do polskiego klimatu. Zanim zdecydujemy o wyborze konkretnej formy prowadzenia, należy wybrać wysokość pnia. Wyróżniamy dwa główne typy: Formy niskie (pień 10–30 cm): Stosowane głównie dla odmian wrażliwych na mróz. Krótki pień ułatwia kopczykowanie krzewu na zimę warstwą gleby. Grona wiszą nisko nad ziemią, co naraża je na zabrudzenie i infekcje grzybowe. Formy średnie i wysokie (pień 60–90 cm): Standard dla odmian mrozoodpornych (np. 'Solaris', 'Johanniter', 'Regent'). (...)
DZIAŁKOWIEC | 03’2026 | TEMAT MIESIĄCA
DZIAŁKA OSZCZĘDNA I NOWOCZESNA
mgr inż. Ewelina Skarzyńska, architektka krajobrazu
Nowoczesna działka to przestrzeń praktyczna, oszczędna i przyjazna środowisku. Dzięki prostym, ekologicznym rozwiązaniom można znacząco ograniczyć zużycie wody i energii, zmniejszyć nakład pracy przy pielęgnacji oraz obniżyć koszty utrzymania. Jak to zrobić?
Nowoczesna gospodarka wodą na działce W czasach coraz częstszych susz i niedoborów wody, rozsądne gospodarowanie jej zasobami na własnej działce przestaje być modą, a staje się koniecznością. Na szczęście nowoczesne rozwiązania pozwalają połączyć ekologię, oszczędność i wygodę – często bez dużych nakładów finansowych. Cenna deszczówka Woda deszczowa to jedno z najbardziej niedocenianych, a jednocześnie najcenniejszych źródeł wody. Jest naturalnie miękka, pozbawiona chloru, fluoru i innych substancji chemicznych obecnych w wodzie z wodociągu. Rośliny podlewane deszczówką są mniej narażone na stres – głównie dlatego, że jej temperatura jest zbliżona do temperatury otoczenia. Jak zbierać i wykorzystywać deszczówkę? Proste.(...)
DZIAŁKOWIEC | 03’2026 | W WARZYWNIKU
WYBIERAMY ODMIANY POMIDORA mgr inż. Teresa Sabat, specjalistka ds. uprawy warzyw
Ogromna liczba odmian sprawia, że każdy miłośnik pomidorów może znaleźć coś dla siebie. Aby dokonać dobrego wyboru i nie popełnić błędów uprawowych, warto dowiedzieć się, które z nich najlepiej nadają się do uprawy amatorskiej. Niezależnie od przeznaczenia zebranych
pomidorów, wybierajmy zawsze odmiany dobrze plonujące, odporne na szkodniki i choroby oraz tolerancyjne na stresotwórcze czynniki glebowe czy atmosferyczne. Musimy też wiedzieć, czy rośliny będą uprawiane pod osłonami (w szklarni, tunelu foliowym), w pojemnikach czy w gruncie. Warto pamiętać, że odmiany przeznaczone głównie pod osłony nie będą dobrze plonowały w innych warunkach. Odmiany do uprawy w pojemnikach Ze względu na bardzo żywotny system korzeniowy pomidor dobrze radzi sobie w uprawie pojemnikowej. Są to specjalnie wyhodowane odmiany o małych wymaganiach uprawowych, kompaktowych rozmiarach, dużej plenności, wspaniałym smaku owoców i odporności na choroby. Rośliny te można posadzić w doniczkach, skrzynkach (...)
Prawidłowe następstwo roślin po sobie zwane inaczej zmianowaniem, zapewni nam liczne korzyści, począwszy od poprawienia struktury gleby, poprzez eliminację zachwaszczenia, aż do ochrony roślin przed chorobami i szkodnikami. Zmianowanie jest niezwykle ważne w uprawie warzyw, dlatego warto już teraz przemyśleć układ poszczególnych gatunków w ogrodzie. Jeśli planujemy zmianowanie roślin z góry na kilka lat do przodu (przeważnie 4), szczególnie na dużych powierzchniach, mówimy wtedy o płodozmianie. Skutki braku zmianowania postępująca degradacja gleby (pogorszenie struktury, jednostronne wyczerpanie składników pokarmowych, nagromadzenie wydzielin korzeniowych działających toksycznie na rośliny następcze), wzrost zachwaszczenia, nasilone pojawianie się chorób i szkodników. Uwzględniamy pokrewieństwo roślin. Przestrzeganie tej zasady przeciwdziała występowaniu chorób i szkodników, gdyż pokrewne |